سلب و ابطال حمایت از پناهندگان

اقدامات لغو و ابطال چیست؟

سلب (cessation) و ابطال (vacation) دو سازوکار حقوقی متمایز تحت قانون مهاجرت و حمایت از پناهندگان (IRPA) هستند که از طریق آن‌ها وزیر امنیت عمومی می‌تواند به بخش حمایت از پناهندگان (RPD) درخواست دهد تا حمایت از پناهندگی یک فرد سلب شود. هر دو پیامدهای بالقوه ویرانگری دارند — از جمله از دست رفتن وضعیت فرد حمایت‌شده، از دست رفتن خودکار اقامت دائم برای دارندگان اقامت دائم مشمول یک یافتهٔ سلب، و در نهایت اخراج از کانادا.

زوال حمایت پناهندگی — مادهٔ ۱۰۸ IRPA

مادهٔ ۱۰۸ IRPA مقرر می‌دارد که حمایت از پناهنده در صورتی متوقف می‌شود که فرد تحت حمایت:

• به‌صورت داوطلبانه دوباره از حمایت کشور تابعیت خود بهره‌مند شده است — رایج‌ترین مبنای استنادشده، که معمولاً با سفر به کشور مبدأ با گذرنامهٔ همان کشور ایجاد می‌شود
• به‌صورت داوطلبانه تابعیتی را که پیش‌تر از دست داده بود، دوباره به دست آورده است
• تابعیت جدیدی کسب کرده است که حمایت فراهم می‌کند
• به‌صورت داوطلبانه دوباره در کشوری که از آن گریخته بود، خود را مستقر کرده است
• دلایل حمایت از پناهنده از میان رفته است — تغییری بنیادی و پایدار در شرایط کشور، مبنای حمایت اولیه را از بین برده است

رایج‌ترین محرک، سفر به کشور مبدأ است — به‌ویژه با گذرنامه‌ای که توسط آن کشور صادر شده است. CBSA سوابق سفر را رصد می‌کند و ممکن است هنگام شناسایی چنین سفری، یک پرونده را برای دادرسی لغو ارجاع دهد. بااین‌حال، سفر به‌تنهایی به‌طور خودکار لغو را اثبات نمی‌کند — وزیر باید هر سه عنصر را احراز کند: ارادی بودن، قصد بازگشت به حمایت، و بازگشت واقعی به حمایت.

دفاع در برابر توقف حمایت (Cessation) — به چالش کشیدن هر عنصر

یک دفاع توقف (cessation) هر یک از سه عنصری را که وزیر باید اثبات کند هدف قرار می‌دهد:

اختیاری بودن

سفر تحت اجبار، فشار یا ضرورت فوری ممکن است مصداق بهره‌مندی مجدد داوطلبانه نباشد. در مواردی که فردی به دلیل اورژانس پزشکی یکی از اعضای نزدیک خانواده، برای رسیدگی به امور شخصی فوری که از راه دور قابل انجام نبوده، یا تحت سایر شرایط الزام‌آور به کشور خود سفر کرده است، عنصر داوطلبانه بودن ممکن است به‌طور مؤثر به چالش کشیده شود.

قصد بهره‌مندی دوباره

گرفتن یا تمدید گذرنامهٔ کشور مبدأ شاهدی قوی بر قصد بهره‌مندی مجدد است، اما قطعی نیست. ممکن است شخصی صرفاً به‌منظور محدود تهیهٔ مدرک سفر، بدون هیچ قصدی برای جستن حمایت دولت مبدأ خود، گذرنامه دریافت کند. شرایط دریافت گذرنامه، هدف محدود سفر، و ترس ذهنی مستمر شخص، همگی در رد استنباط قصد مرتبط‌اند.

بازیابی واقعیِ حمایت

این واقعیت که سفری انجام شده و از گذرنامه‌ای استفاده شده است، به‌خودی‌خود اثبات نمی‌کند که آن شخص واقعاً به دنبال حمایت دولت کشور خود بوده یا آن را به دست آورده است. ما ادلهٔ مربوط به شرایط سفر، ماهیت فعالیت‌های انجام‌شده در آن کشور و نبود هرگونه تعامل با سازوکارهای حمایتی دولت را ارائه می‌کنیم.

ابطال حمایت از پناهندگی — بخش ۱۰۹ IRPA

مادهٔ ۱۰۹ IRPA به وزیر اجازه می‌دهد در مواردی که حمایت از پناهنده از طریق اظهار خلاف واقعِ مستقیم یا غیرمستقیم یا کتمان شرایط اساسی به دست آمده باشد، درخواست ابطال آن را بدهد. برای موفقیت، وزیر باید هم وقوع اظهار خلاف واقع را اثبات کند و هم اینکه چنانچه حقایق واقعی معلوم بود حمایت از پناهنده اعطا نمی‌شد — اظهار خلاف واقع باید در تصمیم اولیه اساسی بوده باشد.

اتهامات رایج در دادرسی‌های ابطال شامل عدم افشای یک درخواست پناهندگی یا سابقهٔ اخراج پیشین، اسناد هویتی جعلی، پنهان‌کاری سابقهٔ کیفری یا اظهار خلاف واقع دربارهٔ مبنا و ماهیت ادعای آزار و اذیت است. ما درخواست‌های ابطال را بر مبنای واقعیتِ اظهار خلاف واقع ادعایی، اهمیت اطلاعات پنهان‌مانده و انتساب مسئولیت اظهار خلاف واقع — در مواردی که از مشاورهٔ نادرست یک نمایندهٔ پیشین ناشی شده باشد — به چالش می‌کشیم.

بازنگری قضایی پس از یک تصمیم نامساعد

یک تصمیم نامساعد در زمینهٔ سلب یا ابطال از سوی RPD می‌تواند از طریق درخواست بازنگری قضایی در دادگاه فدرال کانادا ظرف ۱۵ روز از دریافت تصمیم کتبی به چالش کشیده شود. مجموعهٔ قابل‌توجهی از رویهٔ قضایی دادگاه فدرال وجود دارد که به عناصر سلب — به‌ویژه بازیابی حمایت و قصد — می‌پردازد و در بسیاری از پرونده‌ها مبنای معناداری برای بازنگری فراهم می‌کند. ما بلافاصله پس از هر تصمیم نامساعد دربارهٔ چشم‌اندازهای بازنگری قضایی مشاوره می‌دهیم.